Fuqihi omulaha dehi juwe fiyelen nomun (佛说四十二章经)

Fuqihi omulaha dehi juwe fiyelen nomun

佛说四十二章经

Nikan gisun de fo xo sy’ xi ei jang ging 汉云，四十二章经

Tanggvt gisun de kebkes ba dume bu wag wawa k’nis ba 番云，葩巴噶 阇铺赊嘛 泥巴赊萨

Wais bin wai mdu 嘉微哆

Manju gisun de fuquhi ni nomulaha dehi juwe fiyelen nomun ilan boobai de hengkilembi 敬礼最上三宝尊

Fuquhi 坲

Nomulambi 传教、说法

Hengkilembi 叩首、口头

Tere fonde jalan i wesihun fuquhi doro xanggafi, uttu gvnime buyen qi aljafi 尔时世尊即成道已作是思惟离欲

Wesihun 兴盛、繁盛、尊贵、向上

Doro 道、礼法

Xanggambi 成全、成就、奏出音乐

Gvnimbi 想、思索、考虑

Buyen 欲望、爱、欲

Aljambi 离开、分离、辞别、分别、（脸）变色、答应、允许、应许

Diyan bahangge umesi wesihun 寂静是最为胜住

Diyan 宫殿

Bahangge 得到的

Amba samadi de ilinafi geren ari be dahabuqi ombi nomun i kurdun be forgoxobume, geren ergengge be buhv yafan de doobume 大禅定降诸魔道今转法轮度众生

Samadi 禅、三味

Ari 魔鬼、恶魔、通天鬼、难缠的人、到处惹事

Dahabumbi 招降、招抚、率领、推荐、保举

Kurdun 轮回

Kurdungge 可循环的、可再利用的

Forgoxobumbi 使转、使运转、使调动、倒装

Ergengge 生灵、生物

Bumbi 给、授、赐、出嫁

Yafan 园子

Doobumbi 使渡船

Azaniyada g’oojy’naya i jergi sunja niyalmai jalin duin yargiyalaha nomun i kurdun be forgoxobume, doroi xanggan be yargiyalaki seme gvinire de bikqu sa geli nomulaha 于鹿野苑中为浇㤭陈如等五人转四谛法轮而證

Jergi 层、辈、列、等

Jalin 为、替、因为

Yargiyalambi 核实、证实

Doro 道、方法、礼节、事宜

Xanggan 成、完成、成果

Bikqu 比丘

Ele kenehunjequke babe taqibume jorixarao seme fuqihi de baime wesimbuhe manggi 道果时复有比丘所说诸疑陈佛进止

Ele 全部、诸、一切、更加、愈发

Kenehunjembi 怀疑

Kenehunjequke 可疑的

Jorixambi 指示、指教

Baimbi 要求、乞求、央求、公文、讨

Wesimbumbi 上传、上升、使提升、使升级、上本

Jalan i weisihun fuqihi hesei taqibume 世尊教诏

Jalan 世、世界、世代、朝代、辈分

Emke emken i neileme ulhibure be 一一开悟

Emke emken i 一件一件的

Neilembi 启发、开导、开示

Ulhibumbi 使知道、使懂得、使通晓、使领悟

Neileme ulhibumbi 讲明白、阐明

Giogin arame je seme alime gaime, wesihun taqihiyan be gingguleme donjimbi 合掌敬诺而顺

Giogin 合上、合掌（佛教手势）、举手加额

Arambi 造、建造、作为、结拜、书写、定罪

Giogin arambi 举手加额、合十

Je 嗻、表示惊讶、赞许、同意

Alimbi 接受、享受、遭受、承担

Alime gaimbi 接受、领受、承认、招认、接收、抵御

Tacihiyan 教训、教悔

Ginggulembi 尊敬、致敬

tereqi jalan i wesihun fuqihi unenggi nomun dehi juwe fiyelen nomulaha 尊勅尔时世尊为说真经四十二章

Tereqi 因此、从而、从此

Unenggi 真诚、诚意、实在

Fuqihi hese wasimbume, niyaman qi fakqafi booqi tuqifi doro be dasame, da mujilen hafu safi, weilen akv nomun be ulhihengge be xarmana sembi.

Juwe tanggv susai targaqun be urkuji tuwakiyame, duin yargiyan doroi weilen be dasame mujilen be bolgo boloko obuha manggi, arahon ombi.

Fuqihi hese wasimbume, arahon serengge, beye deyeme, kvbulime forgoxome se jalaga de iliname, abka na be axxabume mutembi, siramengge Anag’ma sembi, Anag’ma serengge jalaga dubeke manggi, fayangga juwan uyun ursu abka de weisifi tubade, arahon ombi. Siramengge sag’ardag’ma sembi, Sag’ardag’ma serengge, emu jergi wesifi emu jergi bederehe manggi, uthai arahon ombi. Siramengge surtaban sembi, Surtaban serengge, nadan jergi buqefi, nadan jergi banjiha manggi, uthai arahon ombi. Buyen qihalan be lashalarangge, duibuleqi duin gargan be lashalafi, dahvme baitalarakv adali.　　

佛言辞亲 出家为道 识心达本 鲜无为法 各问沙门 常行二百五十戒 为四真道 行进志清净成阿罗汉 佛言 阿罗汉者 能飞行 变化住寿命 动天地 次为阿那含阿 那含者 寿终 魂灵上十九天于彼 得阿罗汉 次为斯陀含 斯陀含者 一上一还既得阿罗汉 次为须陀洹 须陀洹者七死七生 便得阿罗汉 爱欲断者 譬如四支断 不复用之

Wasimbumbi 下载、下降、发布

Fakqambi 离开、分离、裂开

Dasambi 治理、管理、修改

Da mujilen 本心

Hafu sambi 通晓、洞悉

Ulhimbi 通晓、理解、领悟

Xarmana 沙门

Targaqun 训诫、告诫、警告

Urkuji 不停的、连续不断的、一直

Tuwakiyambi 看守、镇守

Bolgo 干净、洁净、清廉

Boloko 净了

Arahon 罗汉

Deyembi 飞

Kvbulimbi 变异、演化、转化

Forgoxombi 转动、变换、转化、颠倒

Kvbulime forgoxombi 变化、转化

Jalambi 中断、间隔

Axxabumbi 使动弹、煽动

Siramengge 持续的、第二位的

Fayangga 魂、灵魂、煞

Ursu 层

Tuba 彼处、那里

Buqembi 死、到极点

Qihalan 嗜好、爱好

Duibulembi 比较、比拟

Gargan 肢、扇、支

Dahvmbi 重复、修理

Lashalambi 弄断、切断、摒弃、解决

Fuqihi hesen wasimbume, booqi duqike xarmana Serengge, buyen qihalan be eteme lasahalafi, beyei mujilen i sekiyen be safi, fuqihi ni xumin giyan be hafufi, fuqihi i weilen akv be ulhifi, dorgi de bahara ba akv, mujilen doro de sidereburakv, inu weilen de hvsiburakv, gvnire ba akv, welere ba akv, dasara ba akv, bahara ba akv, yaya tangga de ilinarakv, bime ini qisui umesi wesihun ojorongge, erebe doro sembi

佛言 出家沙门者 断欲去爱 识自心源 达佛深理 悟佛无为 内无所得 外无所求 必不击道亦不结业 无念无作无修无證 不历诸位 而自崇最名之为道

Etembi 取胜、经得住

Sekiyen 水源、源流

Siderebumbi 使拌住、使缠住、使耽误

Hvsibumbi 被裹住、被缠住

Tangkan 阶级、官阶

Weihun 活的、有生命的

Fuqihi hese wasimbume, funiyehe salu be fusifi, fuqihi i nomun be aliha xarmana, jalan i ulin nadan be ashvfi badirilame yabume, inenggi dulin de emgeri jeme, moo i fejile dedumbi, ainaha seme dahire ba akv, niyalma be hvlhi mentuhun de isiburengge, uthai buyen qihalan kai.

佛言 剔除须发 而为沙门受佛法者 去世资财乞求取足 日中一食 树下一宿 慎不再矣 使人愚蔽者 爱与欲也

Funiyehe 发、毛发、秋毫

Salu 胡子

Fusimbi 剃

Ashvmbi 撒手放箭、摒弃、赶走、拒绝

Badirilambi 化缘

Emgeri 一次、一遭、一回、业已、已经

Fejile 下面、下边

Dedumbi 躺下、卧下、睡

Dahimbi 重复

Hvlhi 愚昧、矇昧、不清楚的

Mentuhun 愚蠢、昏聩、愚人

Fuqihi hese wasimbume, geren egengge juwan haqin i baita be sain sembi, inu juwan haqin baita be ehe sembi, aibe juwan haqin seqi, beyede ilan, angga de duin, gvnin de ilan bi.

Beyei ilan serengge, wara hvlhara dufedere be.

Anggai duin serengge, oforodome gisurere, akxulame doore, balai holtoro, miyamime gisurere be.

Gvnin i ilan serengge, silhidara jilidara hvlhidara be, ilan boobai be akdarakv oqi, miosihon be unenggi obumbi, ubasi sa ,sunja haqin i baita be yabume heolederakv bederqerakv ome genehei, juwan haqin i baita de isinaha manggi, toktofi doro bahambi

佛言 众生以十事为善 亦以十事为恶 何者为十 身三 口四 意三 身三者 杀盗淫 口四者 两舌恶骂妄言绮语 意三者 嫉恚痴 不信三尊 以邪为真 优婆塞 行五事不懈退 至十事 必得道也

Hvlhambi 盗窃、偷窃、暗暗的

Dufedembi 荒淫、过度、过分

Oforodombi 挑拨、搬弄是非

Akxulambi 用话噎人、说话刻薄

Doombi 度过、渡河、经历

Balai 任意、肆意、胡乱

Holtombi 哄骗、说假话、撒谎

Miyamimbi 打扮、装扮、掩饰

Silhidambi 嫉妒

Jilidambi 发怒、发脾气

Hvlhidambi 变愚蠢、弄糊涂

Akdambi 相信

Miosihon 邪、不正当

Heoledembi 松懈、被动、怠慢

Bederqembi 退缩、退后

Toktombi 规定、稳定、分明

Fuqihi hese wasimbume, niyalma de haqingga endebuku bifi, beye aliyame gvnirakv, mujilen de iktambuhai, sui beyede tuhenjirengge, uthai mukei mederi de eyeme, ini qisui onqu xumin ojoro adali, adarame guweme mutembini, ehe bifi, waka be sara, endebuhe be halafi, sain de ibedere oqi, sui ulhiyen i mayara be dahame, amaga inenggi urunakv doro bahambi

佛言 人有众过 而不自悔 顿止其心 罪来归身,犹水归海自成深广 何能免离 有恶 知非 改过 得善 罪日消减 后会得道也

Haqingga 各种各样的

Endebuku 过错、失误

Aliyambi 后悔、等候、受到

Iktambumbi 使积蓄、使积累

Sui 罪、苦

Tuhenjimbi 从高处落下来

Eyembi 使下流、不可挽回恶化、下坡、过气

Endebumbi 使出错、失误、损失

Halambi 改正、纠正

Ibedembi 逐渐、渐进、进化

Ulhiyen 渐

Mayambi 消失、平息

Amaga 后来、将来

Fuqihi hese wasimbume, niyalma mentuhun ofi, mimbe sain akv de obuqibe, bi gosin i jergi duin haqin be jafafi karmame aitubumbi, emdubei ehe i latunjirengge de, bi emdubei sain i karulambi, ede hvturi erdemui sukdun kemuni minde bimbime jobolon gashan i ehe sukdun nememe tede ombi

佛言 人愚 以吾为不善 吾以四等慈护济之重 以恶来者 吾重以善往 福德之气常在此也

害气重殃反在于彼有愚人

Mentuhun 昏庸、昏聩、愚者

Jafambi 抓、弄、捧、抱有、存有、主持、驻扎、奉献

Karmambi 管、保护

Aitubumbi 拯救、营救、救治

Emdubei 只管、频频、屡屡、总是

Latunjimbi 来犯、来靠近

Karulambi 报答、报复、回敬、回复

Sukdun 气态、气概、气势

Bimbime 表进一步语气

Jobolon 忧患、苦楚

Gashan 灾、祸

Fuqihi i doro de, amba gosingga be tuwakiyame, ehe i latujirengge de sain i karulara be donjifi, jortai jifi, fuqihi be toore de, fuqihi jaburakv ekisaka bifi, hono terei hvlhi farhvn mentuhun menen qi bajinaha be jilambi, toome wajiha manggi, fonjime si niyalma de dorolon be isibufi, tere niyalma alime gairakv oqi, maka giyan de adarame gambi, jabume amasi gamambi, fuqihi hese wasimbume te si mimbe tooha be, bi inu alime gairakv, sini beye amasi gamara be dahame, jobolon sinde ombikai, uthai uran i jilaga de aqabume, helmen i arbun be dahalara adali, dubentele Guweqi ojorakv, olhoxo, ehe be ume yabure

闻佛道 守大仁慈 以恶来以善往 故来骂佛 佛漠然不答 愍之痴宾狂愚使然 骂止 问曰子以礼 从人其人不纳 宝理如之乎 曰 持归今子子骂我我亦不纳 子自持归祸子身矣 犹响应声影之追形终无免离慎为恶也

Jortai 故意的、有意的

Toombi 骂

Ekisaka 悄悄地、漠然的、肃静

Hvlhi 不清楚、愚昧、矇昧

Farhvn 黑暗的、不正当的、愚昧的

Menen 迟钝的、不灵敏的、瘫痪

Jilambi 慈爱、怜悯

Alimbi 收信号、接受、享受

Maka 未知、莫不是

Fuqihi hese wasimbume, ehe nialmai sain niyalma be joqiburengge, uthai onqohon i abka be qifelere adali qifenggu abka be nantuhvrame muderakv, neneme beyebe nanduhvrambi, ishun edun de niyalma be buraki i sotara adali, buraki gvwa be nanduhvrame muterakv, neneme beyebe isinjimbi, sain niyalma be daxuraqi ojorakv, jobolon urunakv beyebe mukiyebumbi

佛言 恶人害贤者 犹仰天而唾哇不污天 还污己 身逆风坋人沉不污彼 还坋于身 贤者不可毁祸 必灭己也

Jocibumbi 伤害、杀害

onqohon 仰面、傲慢

Qifelembi 吐痰

Qifenggu 涂抹

Nantuhvrambi 弄脏、玷污

Ishun 朝着、迎着

Buraki 尘土

Sotambi 乱撒

Daxurambi 危害、毁害

Jobolon 忧患、灾难、苦楚、不吉利

Fuqihi hese wasimbume, yaya niyalma doro be yabure de, bireme gosire be kiqe ,bireme jilame aitubu erdemu fulehun bure qi amba ningge akv, mujin be tuwakiyame doro be yabure oqi, hvturi umesi amba ombi 　　

佛言 夫人为道 务博爱博哀失德莫大 施守志奉道 其福甚大

Bireme 一律、普遍、一概

Jilambi 仁爱、怜爱、仁慈

Aitubu 求助、救护

Fulehun 恩泽、恩典、福利

Tuwakiyambi 看守、镇守

Niyalmai fulehun isibure doro be sabufi aisilame urgunjeme sebjeleqi, inu hvturi i karulan be bahambi, daqilame wesimbume, ede weri i hvturi ekiyerakv mujanggao? Fuqihi hese wasimbume, duibuleqi uthai tolon tuwe i adali, ududu mingga tanggv niyalma meimeni tolon gajime tuwe dabufi gamafi, jemengge be urebuqibe farhvn be eldembuqibe, tere tuwe an i tuttu hvtuli inu ere songko

睹人施道助之欢喜 亦得福报 质曰 彼福不当减乎 佛曰 犹如炬火 数千百人各以炬来 取其火 去熟食除宾彼火如故福

Karulan 报答、报酬

Daqilambi 打听、询问

Weri 他人、旁人

Ekiyembi 减少、消退

Duibuleqi …… adali 打个比方

Tolon 火把

Jemengge 吃的东西、食物

Urebumbi 使熟

Farhvn 黑暗、幽暗、不体面

Eldembumbi 使照亮、使光耀、降生

Songko 痕迹

Fuqiihi hese wasimbume, emu tanggv an i niyalma de jemengge ureburengge, emu sain niyalma de jemengge urebure de isirakv, emu minggan sain niyalma de jemengge uleburengge sunja targaqun tuwakiyara emu niyalma de jemengge urebure isirakv, emu tuman sunja targaqun be, tuwakiyara niyalma de jemengge, uleburengge emu surtaban de jemengge ulebure de isirakv tanggv tumen surtaban de jemengge uleburengge, emu sag’ardag’ma de jemengge urebure de isirakv, minggan tumen sag’ardag’ma de jemengge uleburengge, emu anag’ma de jemengge ulebure de isirakv, emu bunai anag’ma de jemengge uleburengge, emu arahon de jemengge ulebure de isirakv Juwan bunai arahon de jemengge uleburengge, emu bindig’abuom de jemengge ulebure de isirakv, tanggv bunai bindig’abuon de jemengge uleburengge Emu fuqihi de jemengge ulebure de isirakv, fuqihi be buyeme taqirangge geren ergengge be aitubuki serengge Sain niyalma de jemengge ulebure hvturi, umesi xumin amba, yaya niyalma abka na hutu Enduri be oilere anggala, ini juwe niyaman be hiyooxulere de isirakv, juwe niyaman serengge, ten i enduri inu

　　佛言 饭凡人百 不如饭一善人 饭善人千不如饭持五戒者一人 饭持五戒者万人不如饭一须陀洹 饭须陀洹百万 不如饭一斯陀含 饭斯陀含千万 不如饭一阿那含 饭阿那含一亿 不如饭一阿罗汉 饭阿罗汉十亿 不如饭辟支佛一人 饭辟支佛百亿 不如饭一佛学愿求佛 欲济众生也 饭善人福最深重 凡人事天地鬼神不如孝其二亲二亲最神也

Fuqihi hese wasimbume, abkai fejergi de orin mangga babi, yadahvn suilashvn bime, fulehun burengge mangga, bayan wesihun bime, doro be taqirengge mangga, ergen be xelembime, yargiyan i buqerengge mangga fuqihi i nomun be bahafi seburengge mangga fuqihi i jalan de teisulebufi banjirengge mangga, boqo de kirime buyen be ashvrengge mangga, amuran ningge be sabufi bairakvngge mangga, horon aisi de dayaburengge mangga, girubuha bime jilidarakvngge mangga, baita de teisulebufi gvnin akv ojorongge mangga, ambula taqime xumilame sibkirengge mangga, taqire undengge be weihukelerakvngge mangga, beyei qokto be ashajime geteremburengge mangga mergen sain baksi be uqararangga mangga, banin be same doro be taqirengge mangga, teisulen de tunggalabufi axxrakvngge mangga Sain ukqabure mergen arga be mangga salgabun be dahame niyalma be wemburengge mangga, mujilen teksin neigan be yaburengge mangga, uru waka be memererakvngge Mangga

佛言 天下有二十难 贫穷布施难 豪贵学道难 判命不死难 得睹佛经难 生值佛世难 舍色离欲难 见好不求难 有势不临难 被辱不瞋难 触事无心难 广学博究难 不轻未学难 除灭我慢难 会善知识难 性学道难 对境不动难 善解方便难 随华度人难 心行平等难 不说是非难

Yadahvn 贫穷

Suilashvn 贫穷、穷困

Fulehun 恩惠、福利

Xelembi 舍弃

Buqembi 死

Teisulembi 相称、相当、逢、成比例

Boqo 颜色、姿色

Kirimbi 忍受、容忍

Mergen 贤惠、智慧、巧妙

Ashvmbi 赶走、摒弃、拒绝

Horon 威力、效力

Girubumbi 羞辱

Weihukelembi 轻视、慢待

Jilidambi 发怒、生气

Qokto 骄傲、傲慢

Xumilambi 深入

Sibkimbi 深究、深问

Emu xarmana, fuqihi de ai turgunde doro baha, aide nenehe jalan be saha seme baime fonjihade.

Fuqihi hese wasimbume, doro de arbun dursun akv, saha teile tusa akv giyan i mujin be tuwakiyame yabuqi aqambi duibuleqi beleku be niorombure adali, iqihi geterefi genggiyen tuqinjihe manggi, beyei arbun uthai bulekuxebumbi, beyen be lashalafi Utuhun be tuwakiyaha manggi, unenggi doro be xuwe hafufi nenehe jalan be uthai sambi

有沙门问 佛以何缘得道 奈何知宿命 佛言 道无形 相知之无益要当守志行 譬如磨镜垢

去明存即自见形 断欲守空 即见道真知宿命矣

Fuqihi hese wasimbume, aibe sain seqi damu doro be yaburengge sain, aibe uthai amba seqi, mujin be doro de aqanaburengge 　　

佛言 何者为善 惟行道善 何者最大 志与道合

Amba aibe hvsungge seqi, giruqun be kirire hvsun umesi mangga kirijengge de ehe akv ofi, urunakv niyalma de wesihulebumbi, aibe umesi genggiyen seqi, mujilen i iqihi be geterembufi, ehe yabun be dasafi, doro bolgo boloko berten akv oqi, abka na bisire onggolo, te de isinjitele juwan derei bisire elengge be sarkvngge akv ombi, sarkvnengge akv saburakvngge akv, donjirakvngge akv eiten be hafuka sure be baha be dahame, genggiyen seqi ombi 　

大何者 多力忍辱最健忍者无恶 必为人尊 何者最明 心垢除 恶行灭 内清净无暇 未有天地远于今日 十方所有未尝 不见得无不知无不见 无不闻得一切智 可谓明矣

Hvsun 力量、能力

Giruqun 耻辱

Genggiyen 清澈、光明、天亮

Fuqihi hese wasimbume, niyalma beyen qihalan be tebufi doro be sarkvngge duibuleqi uthai durangge muke de sunja haqin i boqo be sindafi, hvsutuleme kvrdaha adali, yaya we muke de enggeleqibe helmen be sabume muterengge akv, beyen qihalan kvthvme suwaliyangajame mujilen be durenggi obure jakade, tuttu doro be sarakv, niyalma unenggi ulhiyen i suwe aliyame safi, mergen sain baksi de gaiqi halanaqi muke genggiyen ofi nantuhvn geterefi bolgo boloko iqihi akv ojoro be dahame, beyei banin be uthai sambi tuwe be muqen i fejile sindafi dorgi muke jolhome fuqembime, oilo bosoi dasiha de geren ergengge bulekuxeme tuwaqi inu heleme be sabume muterengge akv mujilen i dolo daqi bihe ilan ehe, dorgideri jolhome kvthvmbime, sunja dalibun geli tulergi de dasire oqi, tubetele doro be sarakv ombi, mujilen i iqihi ehe getereke manggi teni fayangga i daqi jihe banjin buqen i fororo ba, gejen fuqihi i gurun, doro erdemui bisire ba be sambi

佛言 人怀爱欲不见道者 譬如浊水以五彩投其中致力搅之 众人共临水上无能睹共影 爱欲交错心中为浊 故不见道 若人渐解忏悔来近知识水澄秽除清净无垢 即自见形猛火着釜下中水踊躍 以布覆上众生照临亦无睹其影者 心中本有三毒涌沸在内盖覆外终不见道恶心垢书乃知魂灵所从来生死所趣向诸佛国土道德所在耳

Qihalan 嗜好、熬好

Tebumbi 盛、装、怀有、抱有、扣除

Hvsutulembi 用力、尽力

Enggelen 临

Helmen 影

Kvthvmbi 搅和、掺和

Suwaliyaganjambi 搅和、掺和

Durembi 轮班、轮流

Jolhombi 喷涌、汹涌、溢奶

Fuqembi 恼怒、生气

Boso 布

Oilo 表面

Dasimbi 关、闭

Iqihi 垢、缺点

Fuqihi hese wasimbume, doro be yaburengge, duibuleqi tolon i tuwa be jafafi farhvn boode dosiqi, farhvn uthai genggiyen ojoro adali doro be taqihai yargiyan giyan be saha manggi, mentuhun hvlhi yooni mukiyere be dahame, genggiyen ojorakngge akv,

佛言夫 为道者 譬如持炬火如 宾室中其宾即灭 而明犹存学道见谛 愚疑都减 无不明也

Mentuhun 愚钝、愚蠢

Hvlhi 不清晰

Yooni 全、都、尽

Mukiyembi 熄灭、凉、灭亡

Fuqihi gese wasimbume, bi aibe gvnimbi seqi, doro be gvnimbi bi aibe yabumbi seqi, doro be yabumbi, bi aibe gisurembi seqi, doro be gisurembi, bi yargiyan doro be jondome gvnirengge, dartai andande seme onggorakv,

佛言 吾何念念道吾何行 行道吾何言言道吾念谛道 不忘须臾也

Fuqihi gese wasimbume, abka na be tuwaqi, enteheme akv seme gvni, alin bira be tuwaqi, ataheme akv seme gvni, tumen jakai arbun dursun i elgiyen tumin be tuwaqi, ateheme akv seme gvni, mujilen be uttu jafaha de doro be baharangge hvdun ombi, 　　

佛言 睹天地 念非常 睹山川 念非常 睹万物形体丰炽 念非常 执心如此得道疾也

Fuqihi hese wasimbume, emu inenggi dosotolo enteheme doro be gvnire, doro be yabure oqi, uthai ginggun i saligan be bahafi hvturi ojorongge mohon akv ombi

佛言 一日行常念道 行道 遂得信根其福无量

Dosombi 忍得住、耐得住

Ginggun 恭敬

Saligan 自主、自制、主张、略少

Mohon 尽头、极限

Fuqihi hese wasimbume, beyei dorgi duin feten be kimqime gvni, meimeni emte gebu biqibe jiduji miningge sehengge akv, taka bajirengge inu gvdarakv, yala wali baita i adali dabala

佛言 熟自念身中四大 各自有名都为无吾我者 寄生亦不久 其事如幻耳

Feten 本命、缘分、姻缘

Emte 各一

Jiduji 终究、终归

Taka 暂且、姑且

Wali 幻术、魔术、戏法

Fuqihi hese wasimbume, niyalma buyen qihalan i iqi sain gebu be gairengge, duibuleqi deijire hiyan i adali geren niyalma, terei wangga be wanggiyaqibe, giyan wangga i turgunde beyen deijibumbi, mentuhun ursei jalan i algin, maktaqun be buyeme doroi yargiyan be kiqerakvngge, sain gebu i beyebe joqibure jobolon alire be, aliyaha seme amqaburakv ombi

佛言 人惰情欲求花名 譬如烧香 众人闻其香然香以薰自烧 愚者贪流俗之名誉 不守道真花名危己之祸 其悔在后时

Mentuhun 愚蠢、愚钝

Maktacun 名誉、颂文、赞文

Aliyambi 后悔、等候

Amqabumbi 使追、使达到

Fuqihi hese wasimbume, niyalma ulin boqo be naraxarangge, duibuqeqi, uthai buya juse daqun jeyen i hibsu be buyere adali, emu erin i jemenggei janquhvn amtan baharakv bime, ilenggu faidabume jobolon be alihabi

佛言 财色之于人 譬如小儿贪刀刃之蜜甜不足一食之美然有截舌之患也

Naraxambi 贪恋

Hibsu 蜂蜜

Daqun 锋利、敏锐

Jeyen 刀刃

Ilenggu 舌头

Faidabumbi 排开、排列

Fuqihi hese wasimbume, niyalma juse sargan boigon anggala de sidebure jobolon, gindana kvwaran i guwangse sangse selen futa qi dabanahabi, gindana de horibuqi, hono guwebure erin bi, juse sargan be beyere gvnin, udu dasaha anggai jonolon bihe seme, beye kemuni qihanggai dosinara, bade, weile guwebure erin akv

佛言 人击于妻子宝宅之患甚于牢狱桎梏锒铛牢狱有原赦 妻子情欲随有虎口之祸 已犹甘心投焉 其罪无赦

Gindana 牢狱

Kvwaran 营、局、寺院

Guwangse 镣铐

Sangse 手铐

Selen 铁

Dabanambi 越位、逾越

Horibumbi 内切、被囚禁、被困

Fuqihi hese wasimbume, beyen qihalan, boqo qi nimequkengge akv, boqo sere buyen, jai qala akv, jabxan de emu haqin i teile, aika ere gesengge juwe haqin bihe biqi, gubqi abkai fejergi niyalma doro be yabume muterengge akv ombihe

佛言 爱欲 莫甚于色 色之为欲其大无外 赖有一矣 假其二同普之民 无能为道者

Nimecuke 厉害、残酷、无情

Qihalan 爱好、嗜好

Fuqihi hese wasimbume, niyalma, beyen qihalan be teburengge, uthai tolon i tuwa be jafai, edun i ishun yabume adali, mentuhun urse tolon be waliyarakv bihei, toktofi gala deijibure gasaha be alimbi doosi dufe jili korsoqun, mentuhun neneme i ehe horon niyalmai beyede bifi, erdeken i doro be jafafi, terei jobolon be geteremburakv oqi, urunakv mentuhun niyalmai dolon be jafaha adali gala deijibure jobolon be alimbi

佛言 爱欲之于人 犹执炬火逆风而行 愚者不释炬 必有烧熟之患 贪淫恚怒愚癡之毒处在人身 不早以道除斯 祸者 必有危殃 犹愚贪执炬自烧其手也

Erdeken 早一点、早一些

Geterembumbi 洗清、除净

Deijibumbi 使焚烧

Tere funde, emu abkai aduri, adurin saraka jui be fuqihi de alibufi fuqihi i gvnin be qendeme fuqihi i doro be tuwaki sere de.

Fuqihi hese wasimbume, haqingga nantuhvn be tebuhe sukvi fulhv, si jifi ainambi, jalan i niyalma be eitereqi ojoro dabala, ninggun xengge tulbingge be aqinggiyaqi ojorakv gene, bi simbe baitalara ba akv sehe manggi, abkai enduri ele fuqihi be ginggulehe, tereqi doroi jorin be fonjifi, fuqihi ini jalin sume nomulara jakade uthai surtaban i tangkan be bahabi

时有 天神献玉女于佛 欲以试佛意 观佛道 佛言 革囊众秽尔来何为 以可誑俗难动六通去吾不用尔天神愈敬佛 因问道意 佛为详释即得须陀洹

Qendembi 实验、估量

Xengge 神妙的、神奇的

Sumbi 脱下、注解、卸下、赎罪

Nomulambi 传教、说法

Tulbimbi 推测、揣度

Tangkan 阶级、阶层

Fuqihi gese wasimbume, doro be yaburengge, uthai muke de bisire moo i adali, eyen i iqi eyeme hashv ergi dalin de qunggvxar inu iqi ergi dalin de qunggvxarakv niyalma de gamaburakv, gutu enduri de daliburakv, xurdeku muke de iliburakv, inu efujeme Niyarakv oqi, bi terei mederi de tusire be akdukambi, niyalma, doro be yabure de, buyen qihalan de hvlimburakv Geren miosihon de eitereburakv, kiqeme ibedeme kenehunjerakv ohode, bi terei doro bahara be akdulambi

佛言 夫为道者 犹木在水 寻流而行 不左触岸 亦不右触岸 不为人所束 不为鬼神所进 不为回流所住 亦不腐败 吾保其入海矣 人为道不为情欲所惑 不为众邪所誑精进 无疑吾保其得道矣

Eyen 流派、水流

Eyembi 下流、下坡

Qunggvxambi 撞头

Gamabumbi 使带去、使带走、使安排

Akdulambi 保护、保卫、保举

Fuqihi xarmana de hese wasimbume olhoxo, sini gvnin be ume qihai sindare, sini gvnin be ainaha seme qihai sindaqi ojorakv, olhoxo boqo de ume latunara, boqo de latunaqi, jobolon uthai banjinambi, arahon i doro be baha manggi, teni sini gvnin be qihai sindaqi ombi,

佛告沙门 慎无信汝意 汝意终不可信慎无与色恚色会 即祸生得阿罗汉道也 乃可信汝意耳

Fuqihi geren xarmana de gese wasimbume, olhoxo, ume hehe niyalma be tuwara, aqaqibe aqaky’kv adali obu, olhoxo, ume emgi gisurere, emgi gisereqi, gvnin be tuwanqihoyame yabun be too obu, dolori bi xarmana ofi, duranggi jalan de bifi, xu ilhai adali harhv boihon de nantuhvraburakv oqi aqambi seme gvni, sakda ningge be eme seme gvni, se fulu ningge be eyun seme gvni, se asigan ningge be non seme gvni, ajigen ningge be dorolon i kundule, enqu gvnin dekdeqi, narhvxame kimqime beyei uju qi, bethe de isibume dosi urebume gvni, terei beyede ai bi, damu nantuhvn ehe, eiten bolgo akv jaka be tebuhe dabala seme urebume gvnime subukini

佛告沙门 慎无现女人若见无见慎无与言若与言者敕心正行曰吾为沙门处于浊世当如莲花不为泥所污老者以为母长者以为姊少者以为妹幼者子敬之以礼意殊当谛惟观自顾至足自视内彼身何者唯盛恶露诸不净种以释其意

Fuqihi hese wasimbume, niyalma doro be dasara de, buyenin qihalan be unggirengge uthai orho i amba tuwa de deijibuhe adali obuqi aqambi, doro be dasara niyalma buyen qihalan be sabuqi urunakv aldangga obuqi aqambi

佛言 人为道 去情欲当如草见大火来 巳劫道人见爱欲必当远之

Fuqihi hese wasimbume, emu niyalma dufe gvnin nakarakv jalin joboxome suhe i jeyen de aktalafi, ini ergen be faitaha, fuqihi terei baru hese wasimbuhangge, sini ergen be lasahalara anggala mujilen be lashalara de isirakv mujilen serengge, fuqihi da, fulehe da be lashalaha manggi, daharangge yooni nakambi, miosihon gvnin be nakaburakv oqi, ergen be lashalaha seme ai tusa sehe, goidahakv tere niyalma uthai buqehe

佛言 人有患淫情不止 占踞斧刃上以自除其阴 佛谓之曰 若使断阴不如断心 心为功曹 若止功曹从者都息邪心不止断阴何益斯须

Dufe 淫荡

Fuqihi hese wasimbume, jalan i fudasi sabun, dulen ere mentuhun niyalmai adali biheni emu dufe saraka jui emu haha i emgi boljofi, boljohon tulifi jihekv turgunde, beye aliyame hendume, buyen, bi sini da deribun be saha, gemu gvnire qi banjinahangge, bi simbe gvnirakv oqi, si uthai banjinarakv ombi sehebe fuqihi duleme yabure de donjifi xarmana sai baru gese wasimbuhengge, eje ere g’esio fuqihi i irgebun, jalan de ulahabi sehe

佛言 世俗倒见 如斯癡人有淫童女与彼男誓至期不来而自悔 曰欲吾知尔本意以思想生吾不思想尔即尔而不生 佛行道闻之谓沙门曰 记之此迦叶佛偈流在俗问

Fudasi 背叛、迕逆

Tulimbi 超出、逾期

Fuqihi hese wasimbume, niyalma buyen qihalan qi joboqun banjinambi, joboqun qi gelequn banjinambi, buyen akv oqi, uthai joboqun akv ombi, joboqun akv oqi, uthai gelequn akv ombi

佛言人从爱欲生忧从忧生畏无爱即无忧不忧即无畏

Fuqihi hese wasimbume, niyalma doro be yaburengge duibuleqi, emu niyalma tumen niyalmai baru afara adali, uksin etufi akvra jafafi duka tuqifi, afaki se manggi, olihadame gelefi sosorome bederqeme, ememungge jugvn i aldasi goqikangge bi ememungge sujame afahai buqehengge bi, ememungge ambarame etefi gurun de marifi dabali wesihengge bi, niyalma unenggi mujilen be teng seme jafafi kiqeme faxxame julesi ibeme an taqin i balame mentuhun gisun de hvlimburakv ome muteqi buyen mukiyefi ehe geterehe be dahame, urunakv doro bahambi 　　

佛言 人为道 譬如一人与万人战 披甲操兵出门 欲战意怯胆弱乃自退走 或半道还或格斗而死 或得大胜还国高迁夫人能牢持其心 精锐进行不惑于流俗狂愚之言者 欲灭恶尽得道矣

Emu xarmana, doburi umun hvlara jilaka ambula hahi usaquka alinafi bedereki serede, fuqihi, tere xermana be hvlame gajifi fuqihi, si boode bisire funde aibe taqimbihe, jabume Kemuni kituhan fithmbihe fuqihi hese wasimbume, sirge enihun oqi adarame, wasimbume, jilaga tuqirakv ombi, sirge ijin oqi adarame wesimbume, jilaga lakqambi, fonjime, enihun ijin Kemun de aqanaqi adarame, wesimbume eiten midan yooni hvfaliyame aqanambi, fuqihi, terei xarmana de gese wasimbume, doro be taqirengge, inu ere songgo, mujilen be jafafi hvwaliyambume aqabume yabure ohode, doro be bahaqi ombi

有沙门 夜诵经 其声悲紧 欲悔思返 佛呼沙门问之 汝处于家将何修为 对曰常弹琴佛言弦缓何如曰不鸣矣弦急何如曰声绝矣急缓得中何如曰诸音普调佛告然执心调适道可得矣

Sirge 蚕丝、琴弦

Enihun 松散

Fuqihi hese wasimbume, niyalma dorobe yaburengge, uthai sele be weniyere adali, ulhiyen i hosori be waqihiyame geterembuhe manggi, urunakv sain terun ome xanggambi, doro be taqire de ulhiyen i mujilen i iqihi ba geterembume, kiqeme faxxame doro de ibedeqi aqambi, akv oqi, beye uthai bambi, beye bandara oqi, gvnin uthai korsombi, gvnin korsoqi, yabun uthai bederqembi yabun bederqeqi, uthai sui tuwambikai

佛言 夫人为道犹所锻铁渐深垂夫垢成器必好学道以渐深去心垢精进就道异即身疲身疲即意恼意恼即行退行退即修罪

Sele 铁

Fuqihi hese wasimbume, niyalma, doro be yabuqi inu suilaquka, doro be yaburakv oqi, inu suilaquka biqibe damu niyalma banjire qi sakdara de isidara, sakdara qi nimara de isirala, nimara qi buqere de isirala, haqirala suilaqun be alirenhe mohon akv, mujilen korsome sui be ikrambuhai, banjin buqen de xurdeme forgoxome, suilaqun alire be gisurehe seme wajirakv

佛言人为道亦苦不为道亦苦惟人自生至老自老至病自病至死其苦无量心恼积罪生死不息其苦难说

Suilaquka 辛苦的

Fuqihi hese wasimbume, niyalma ilan ehe jugvn aljafi, bahafi niyalma ojorongge mangga, bahafi niyalma oqi tetendere, hehe beye qi aljafi, haha ojorongge mangga, bahafi haha oqi tetendere ninggun salinga yonggiyarangge mangga, ninggun saligan yonggiyaqi tetendere dulimbi gurun de banjirengge mangga dulimbai guren de banjiqi tetendere, fuqihi i doro be dahame yaburengge mangga, fuqihi i doro be dahaqi tetendere, doro bisire ejen de teisuleburengge mangga doro bisire ejen de teisulebuqi tetendere fusa i boode banjirengge mangga, fusa i boode banjiqi tetendere, mujilen ilan boobai be akdafi, fuqihi i jalan de teisuleburengge mangga

佛言 夫人离三恶道得为人难既得为人去女即男难即得为男六情完具难六情已具生中国难即处中国值奉佛道难即奉佛道值有道之君难即值有道之君生菩萨家难即生菩萨家以心信三尊值佛世难

Tetendere 既然

Teisulebumbi 相遇、相称

fuqihi geren xarmana de fonjime niyalmai ergen taksirengge udu erin, jabume, udu inenggi i siden, fuqihi hese wasimbume, suwe doro be dasame mutere unde geli emu xarmana de fonjime, niyalmai ergen taksirengge udu erin, jabume, emu erin i buda jetere siden, fuqihi hese wasimbume, gene, si doro be dasame mutere udu geli emu xarmana de fonjime, niyalmai ergen taksirengge udu erin, jabume, sukdun i tuqire goqire siden sehe manggi

佛问诸沙门 人命在几间 对曰在数日间 佛言子未能为道 复问一沙门 人命在几间 对曰在翻食间 去子未能为道 复问一沙门 人命在几间 对曰呼吸之间

Taksimbi 存在、保存

fuqihi hese wasimbume, sain kai, simbe doro be dasky’n seqi ombi,

佛言 善哉子可谓为道者矣

Fuqihi hese wasimbume, xabisa miniqi aljafi ududu minggan be sandalabuha seme, inu targaqun be gvnin de tebuqi, urunakv doro bahambi, aika mini dalbade bimbime gvnin miosihon bade foroqi, dubenteme doro bebaharakv, terei yargiyan, yabure de bi, hanqi biqibe yaburakv oqi, tumen de emgeri tusa ojoro aibi

佛言弟子去离 吾数千里 意念吾戒 必得 若在吾侧意在邪 终不得道 其实 在行 近而不行何益万分野

Aljambi 离开、分离

Targaqun 训诫、告诫

Sandalabumbi 相距、相离

Dalba 旁边、侧

Bimbime 进一步语气、而且又

Miosihon 不正当、邪

Forombi 面对

Dubentele 永久、终身

Fuqihi hese wasimbume, niyalma, doro be yaburengge uthai hibsu jetere adali, doro oqibe oilo oqibe gemu janquhvn, ini nomun inu uttu terei jurgan umesi amtangga, yaburengge doro be bahaqi ombi,

佛言 人为道 犹若食蜜中边皆甜 吾经亦尔 其义皆快行者得道矣

Jurgan 正义、义、气节

Fuqihi hese wasimbume, niyalma, doro be dasara de, buyen qihalan i fulehe be geterembume muterengge duibuleqi uthai lakiyaha tana be fatame gaire adali, emke emken i gaime genehei, ini qisui wajire erin bi, ehe wajiqi, doro bahambi

Fuqihi hese wasimbume, geren xarmana doro be yaburengge, giyan i jaka aqiha ihai i xumin lifaha doro yabume, umesi qukutele gelhun akv hashv iqi tuwarakv, urui lifahan qi tuqifi beye ergeki seme erehunjere adali obuqi aqambi, xarmana, buyen qihalan be, tenteke lifahan qi nimequke seme gvnime, emu julehen i doro be gvnire ohode Eiten suilaqun qi bahafi guweqi ombi

佛言 人为道 能授爱欲之根 譬如摘悬珠一一摘之会有尽时 恶尽得道也 佛言 诸沙门行道当如牛负行深泥中 疲极不敢左右顾 趣欲离泥以自苏息沙门视情欲甚于彼泥直心 念道可免众苦

Lakiyambi 悬挂、吊、悬

Fatambi 摘、掐

Lifambi 成为泥泞、陷入

Ergembi 休息、歇息

Erehunjembi 望指望

Qukumbi 疲惫、乏困

Tenteke 那样的、次等的

Nimequke 残酷、无情

Emu julehen i 一味的、一贯的

Fuqihi hese wasimbume, bi wang heo i wesihun be, fiyeren i irahi hese tuwambi aisin gu i boobai be wase wehe i hese tuwambi suje suri i etuku be, manaha mabu i gese tuwambi, amba mingga jalan jeqen be hargi use i gese tuwambi, duin mederi muke be, ijure nimenggi i gese tuwambi, mergen arga be, boobai isan i ada gese tuwambi, delesi akv kulge be tolgin de bitubuha aisin suje i gese tuwambi, fuqihi i doro be baire be, yasai juleri ilhai gese tuwambi, samadi tokton be baire be sumiri tura i hese tuwambi, nirwan be baire be, inenggi dobori akv getuhun i gese tuwambi, fudasihvn tob be ninggun muduri maksire gese tuwambi, teksin neigen be emu yargiyan ba i gese tuwambi, yendere forgoxoro be, duin forgon i moo i gese tuwambi sehe manggi, geren amba bikqu sa fuqihi i nomulaha be donjifi, gemu urgunjeme sebjeleme dahama yabuha

佛言 吾视王侯之位如尘隙视金玉之宝如尾砾视纨素之服如币帛大千世界 如一诃子视 四耨水如涂足油视 方便入笺 宝聚视 无上乘如梦金帛视 求佛道 如眼前花视 求禅定如须弥柱视 求涅槃如书野寤视 倒正平等者 如一真地视 与化者 如四时木 诸大比丘闻佛所说欢喜奉行

Fiyeren 山缝

Irahi 涟漪、隙光

Gu 玉

Juqen 边缘、边际、边疆

Hargi 湍流

Use 种子、卵

Ijumbi 涂抹、抹黑、镀金

Nimenggi 油脂

Mergen 贤惠、聪明、贤人

Arga 计策、计谋、方法

Suje 绸缎

Isan 聚会、会议

Ada 筏子、木牌

Kulge 载体、乘(佛教词语)

Tolgin 梦

Manambi 破烂、破旧

Sumiri 须弥

Tura 柱子、界地

Nirwan tuwabuhabi 圆寂

Fudasihvn 迕逆、颠倒、反面的

Muduri 龙

Maksimbi 跳舞

Teksin 整齐的

Neigen 均等、平等、一样

Yendembi 燃起、旺盛

Forgoxombi 旋转、转动、转化

Bikqu 比丘、僧人

Nomulambi 传教、说法